რატომ არის მნიშვნელოვანი მშობიარობამდე ცხვრისთვის ცილოვანი საკვების გამოყენება?
ცხვრის კვების ერთ-ერთი ყველაზე კრიტიკული პერიოდი მშობიარობამდე ბოლო კვირებია. ამ პერიოდში იზრდება როგორც ცხვრის საკვები ნივთიერებების მოთხოვნილება, ასევე აჩქარებულია დედის მუცელში მყოფი ბატკნების განვითარება.
ამიტომ, ორსულობის ბოლო პერიოდში უნდა განხორციელდეს კვების სწორი და დაბალანსებული პროგრამა. ამ პერიოდის კვება და გამოყენებული საკვები დიდ გავლენას ახდენს დაბადების წონაზე, ბატკნის სიცოცხლისუნარიანობაზე, ლაქტაციის პერიოდში რძის პროდუქტიულობასა და დედის მშობიარობის შემდგომ გამოჯანმრთელებაზე.
ამ კრიტიკულ პერიოდში ფერმერებისთვის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი საკითხი დედის ცილაზე მოთხოვნილების დაკმაყოფილებაა.
მშობიარობის მოახლოებასთან ერთად ცილაზე მოთხოვნილების ზრდის მიზეზი ის არის, რომ ბატკნები დედის მუცელში განვითარების დიდ ნაწილს ორსულობის ბოლო 1/3 პერიოდში გადიან.
გარდა ამისა, ტყუპი ან სამი ბატკნის შემთხვევაში, დედის მუცელში ბატკნები სწრაფად ვითარდებიან. შესაბამისად, იზრდება ცხვრის მოთხოვნილება ცილაზე, სახამებელზე, მინერალებსა და ვიტამინებზე.
თუ ფეხმძიმე ცხვარი ვერ მიიღებს საკმარის და ხარისხიან ცილას, შესაძლოა მას მოუწიოს საკუთარი სხეულის რეზერვების გამოყენება და გაუჭირდეს განვითარებადი ბატკნების მოთხოვნილებების დაკმაყოფილება.
ამიტომ, მშობიარობამდე პერიოდში რაციონი ცილის მხრივ ადეკვატური უნდა იყოს.
როგორ მოქმედებს ცილოვანი საკვები ბატკნის განვითარებაზე?
ცილა დედის მუცელში მყოფი ბატკნის კუნთებისა და ქსოვილების განვითარების ერთ-ერთი ძირითადი საშენი მასალაა.
ორსულობის ბოლო პერიოდში საკმარისი ცილის მიწოდება ეხმარება ბატკნის განვითარების მხარდაჭერას.
არასაკმარისად კვების შემთხვევაში, დედებში იზრდება მუცლის მოშლის ან სუსტი ბატკნების დაბადების რისკი. განსაკუთრებით ცივ ამინდში, სუსტად დაბადებულ ბატკნებს გადარჩენის ნაკლები შანსი აქვთ.
ამიტომ, მიზანი უნდა იყოს ჯანსაღი და სიცოცხლისუნარიანი ბატკნების მიღება.
ტყუპი და სამი ბატკნის მქონე ცხვრებში ცილა კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია
ერთი ბატკნის მქონე ცხვრისა და ტყუპი ან სამი ბატკნის მქონე ცხვრის საკვები ნივთიერებების მოთხოვნილება ერთნაირი არ არის.
მრავალნაყოფიანი ორსულობისას, საშვილოსნოში მეტი ბატკნის განვითარების გამო, განსაკუთრებით ორსულობის ბოლო პერიოდში, ენერგიასა და ცილაზე მოთხოვნილება მნიშვნელოვნად იზრდება.
ამიტომ, ფარაში ორსულობის მდგომარეობა მაქსიმალურად უნდა დადგინდეს და განსაკუთრებით ტყუპი ან სამი ბატკნის მქონე ცხვრების კვება შესაბამისად უნდა დარეგულირდეს.
ერთი ბატკნის მქონე ცხვრისთვის და სამი ბატკნის მქონე ცხვრისთვის ერთი და იგივე კვების პროგრამის გამოყენებამ შესაძლოა ყოველთვის არ მოგვცეს სწორი შედეგი.
მოქმედებს თუ არა ცილოვანი საკვების გამოყენება რძის პროდუქტიულობაზე?
მშობიარობის შემდეგ ცხვრის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მოვალეობაა ბატკნისთვის საკმარისი რაოდენობისა და ხარისხის კოლოსტრუმის (ხსენის) მიწოდება.
განსაკუთრებით მშობიარობის შემდგომ პირველ დღეებში, ბატკნის მიერ საკმარისი ხსენის მიღებას დიდი მნიშვნელობა აქვს. ამის უზრუნველყოფა შეგვიძლია დედა ცხვრის მიერ მოხმარებული ხარისხიანი ცილის წყაროთი.
განსაკუთრებით დაბალი ხარისხის, დაბალი ცილის შემცველი უხეში საკვებით (როგორიცაა ჩალა) კვებისას, მხოლოდ უხეში საკვების გამოყენებით მოთხოვნილებების დაკმაყოფილება შეიძლება გართულდეს.
ამ ეტაპზე შესაძლებელია შესაბამისი მახასიათებლების მქონე მშობიარობამდელი ცილოვანი დანამატით გამდიდრებული კონცენტრირებული საკვების გამოყენება.
თუმცა, საკვების რაოდენობა უნდა განისაზღვროს უხეში საკვების ხარისხის, ცხვრის ცოცხალი წონის, ორსულობის რაოდენობისა და ფარის ზოგადი მდგომარეობის მიხედვით.
ამიტომ, მნიშვნელოვანია არა მაღალი ცილის შემცველი საკვების გამოყენება, არამედ ცხვრის საჭიროების შესაბამისი ცილის დონის მიღწევა.
მშობიარობის მოახლოებულ ცხვრებში ასევე მნიშვნელოვანია კალციუმის, ფოსფორის, მაგნიუმისა და სხვა მინერალების ბალანსი.
ამიტომ, პასუხი უნდა გაეცეს არა მხოლოდ კითხვას „რა ცილის შემცველობის საკვები გამოვიყენო?“, არამედ კითხვას „რამდენად დაბალანსებულია ცხვრის საერთო რაციონი?“
არ დაგვავიწყდეს, რომ;
ჯანსაღი ბატკანი, ძლიერი დედა და კარგი რძის პროდუქტიულობა ყალიბდება არა მშობიარობის შემდეგ, არამედ მშობიარობამდე განხორციელებული სწორი კვებით.