Süt sygyrlarynda süt öndürijiligine täsir edýän 7 faktor
Sütüň öndürilmesi diňe sygyryň köküne ýa-da genetik ulylygyna bagly däl. Haýwanyň günüň dowamynda alýan energiýasy, beloklary, bogunçaly otlary, suwuny we mineral dengesi bilen bilelikde idegi we sagym dolandyryşy hem süt öndürmäge gönüden-göni täsir edýär.
Ýokary süt öndürmegi maksat edinýän hojalyklarda maksat, sygyra diňe has köp iým bermek däl; zerur bolan özüşlikleri dogry çylşyrymlylykda we deňagramly görkezmek.
Ine süt öndürmegine täsir edýän 7 esasy faktor:
1. Rasyonyň energiýa we belok dengesi
Süt sygyrynyň süt öndürmegi üçin ýeterlik energiýa we ulanylyp boljak beloga zerurlygy bar. Energiýa ýeterlik bolsa-da belok ýetmese, süt öndürmegi we ýöne-de süt belogy erbet täsir edilip bilner.
Bu sebäpden rasyon taýýarlanýanda diňe goşulma belok göterimine seretmek ýeterlik däl. Belogyň mukdary ýaly bolsa, şondlykdan rumentde dargadylyp bilinjekligi, metaboliżirilýän belok mukdary we energiýa bilen dengesi hem möhümdir.
2. Çylşyrymly Konsantrat Belok Iýmit Ulanylyşy
Ýokary süt öndürýän sygyrlarda günlük özüşlik zerurlygy diýen ýokary. Ýöne-de iýmit süýşürmede haýwanyň zerurlygyny kanagatlandyrmakda kynçylyk çekýän döwürlerde, rasyonyň özüşlik çylşyrymlylygyny artdyrmak möhüm kabul edilýär.
Bu nukadada çylşyrymly konsantrat belok iýmitler, az mukdarda iým bilen has ýokary derejede belok we beýleki zerur özüşlikleriň rassiona girizilmegine kömek edip bilner.
Ancak bu ýerde möhüm bolan, ýokary belokly iýmiti ýeke başyna artdyrmak däl. Konsantrat belok iýmiti; energiýa çeşmeleri, bogunçaly otlar we mineral dengesi bilen bilelikde bahalanmalydyr.
3. Bogunçaly Otlaryň hili
Süt sygyrynyň rasyonunda hilli bogunçaly otlar uly ähmiýete eýe.
Hilli mämiş silosy, ýonja we beýleki amatly bogunçaly otlar rument saglygyny goramaga, geviş getirme işiniň dowam etmegine we rasyonyň dogry bahalanmagyna kömek edýär.
Iň gymmat iým hem pes hilli bogunçaly otlar bilen bilelikde ulanylanda garaşylan öndürijiligi bermezlik mümkin.
4. Gury Madda Süýşürmesi
Sygyryň günde näçe iým iýändiginden has möhümi, bu iým bilen näçe gury madda alandygydyr.
Mysal üçin ýokary mukdarda suw saklaýan bir iým bilen gury madda göterimi ýokary bir iým deň mukdarda berilende, haýwana üpjün edýän özüşlikleri birmeňzeş bolmaz.
Bu sebäpden ýokary süt öndürmegi maksat edinilende gury madda süýşürmesi we rasyonyň özüşlik çylşyrymlylygy bilelikde bahalanmalydyr.
5. Arassa we Ýeterlik Suw
Sütüň möhüm bir bölegini suw emele getirýär. Bu sebäpden süt sygyrynyň öňünde günün dowamynda arassa we aňsat ýetip boljak suw bolmaly.
Ýöne-de gyzhow howada suw süýşürmesi ýeterlik bolmasa, iýmit süýşürmegine we şondan hem süt öndürmegine erbet täsir edip bilner.
Ýönekeý görünse-de arassa suw, ýokary süt öndürmeginiň esasy şertlerinden biridir.
6. Mineral we Witamin Dengesi
Kalsium, fosfor, magneziý, sodiý ýaly minerallar bilen witaminler; süt öndürmegi, immunitet, göwreýlik we umumy metabolişe açyndan möhümdir.
Ýöne-de ýokary öndürýän haýwanlarda mineral dengesiň göz öňünde tutulmagy öndürijilik ýitgilerine sebäp bolup bilner.
Bu sebäpden rasyon bahalanýanda diňe energiýa we belok däl, mineral we witamin zerurlyklary hem nazara alynmalydyr.
7. Sagym, Stress we Ýaşaýyş Dolandyryşy
Sygyryň genetik mümkinçiligi we rasiony näçe gowy bolsa-da, erbet dolandyryş süt öndürmegini çäklendirip bilner.
Aşyryy gyzgynlyk, ýeterlik howa çyşygy, gabawulyk ýaşaýyş jaýy, iýmit ýaýynda uzak wagt iým galmazlygy, nizamsyz sagym we stress ýaly faktorlar haýwanyň iýmit süýşürmegine we süt öndürmegine täsir edip bilner.
Bu sebäpden ýokary süt öndürmegi üçin gowy rasion + gowy ideg + gowy sürü dolandyryşy bilelikde ulanylyşy gerek.
Netije: Has köp Iým Däl, Has Dogry Iýmitlendirme
Süt öndürmeginde üstünlik, sygyryň öňüne mümkin boldugyça köp iým goýmak bilen däl, haýwanyň zerurlygyna laýyk deňagramly we çylşyrymly rasion emele getirmek bilen gazanyylýar.
Ýöne-de ýokary süt öndürýän sygyrlarda rasionyň belok we energiýa çylşyrymlylygyny dogry sazlamak uly ähmiýete eýe. Çylşyrymly konsantrat belok iýmitler, dogry bogunçaly otlar we energiýa çeşmeleri bilen bilelikde ulanylanda, rasionyň özüşlik çylşyrymlylygyny artdyrmaga kömek edip bilner.
Her hojalygyň haýwan köki, canly agramy, süt öndürmegi, laktasiýa döwri we ulanyýan bogunçaly otlary dürli bolany üçin, iň dogry netije üçin rasionyň haýwana ýörite bahalanmagy gerek.