Giranەوەی خێرا و تەندروست بە خوراکی بەهێزکەری گۆشتکردنی بەرخ: ئەوەی کە دەبێت بزانیت

Giranەوەی خێرا و تەندروست بە خوراکی بەهێزکەری گۆشتکردنی بەرخ: ئەوەی کە دەبێت بزانیت

کلیلی سەرکەوتن لە بەخێوکردنی بەرخدا، خۆراکدانە بە ڕاسیۆنی ڕاست لە کاتی ڕاستدا. ئامانج لەو بەرخانەی کە هەم بۆ قەسابخانە و هەم بۆ مەبەستی قوربانی/نەژادپەروەری بەخێودەکرێن، بەرزکردنەوەی زیادبوونی کێشی زیندووی ڕۆژانەیە بۆ بەرزترین ئاست بێ تێکدانی تەندروستی ئاژەڵ. لەم وتارەدا زانیاری کردەیی لە هەڵبژاردنی خوراکی گۆشتکردنی بەرخەوە تا بەرنامەی تێپەڕبوون، لە بەکارهێنانی kaba yem تا ئەو پراکتیزە تەندروستیانەی کە دەبێت سەرنجیان بدرێتێ، کۆکردووەتەوە.

1. کە دەبێت دەست بە خوراکدان بکرێت؟

گواستنەوە بۆ خوراکی کێشکردن (concentrate) لە بەرخەکاندا، دەبێت لە ڕۆژی 20ەمی دوای لەدایکبوونەوە پلانی بۆ دابنرێت. لەم ماوەیەدا بڕێکی کەم خوراکی کوالیتی بەرزدای گۆشتکردنی بەرخ دەخرێتە بەردەم بەرخەکە و پرۆسەی ڕاهێنان بە خوراک دەستپێدەکات. لە ڕۆژانی سەرەتادا لە 30 گرامەوە دەست پێبکرێت و هەموو ڕۆژێک بە پلەبەندی زیادبکرێت تا دەگاتە 180 گرام، ئەمە گرنگە بۆ ئەوەی کۆئەندامی هەرس بێ ئەوەی تووشی گۆڕانکاری لەپڕ بێت خۆی بگونجێنێت.

2. بۆچی ئاستی پروتین گرنگە؟

لە بازاڕدا خوراکی بەهێزکەری گۆشتکردنی بەرخ بە ڕێژەی جیاوازی پروتین هەن کە دەگەنە 28 HP 42 HP. لەبەر ئەوەی پێویستی بە پروتین لە ماوەی گەشەکردندا لە بەرخە گەنجەکاندا بەرزترە، دەبێت فۆرمۆلەی پروتین بەرز (38-42 HP) هەڵبژێردرێن. کاتێک بەرخەکە دەست دەکات بە خواردنی 180 گرام خوراکی گۆشتکردن و 350 گرام تێکەڵەی دانەوێڵەیی/ئاردی/فلەیک، دەکرێت بگوازرێتەوە بۆ خوراکدانی ئازاد (ad libitum).

3. پشتیوانی kaba yem پشتگوێ مەخە

خوراکی گۆشتکردنی بەرخ بە تەنیا، بەتایبەت نابێت لەگەڵ پایۆزدا بەکاربهێنرێت. بۆ ئەوەی کرداری گەڕاندنەوەی خواردن بە تەندروستی کاربکات، پێشنیار دەکرێت بۆ هەر بەرخێک لانیکەم ڕۆژانە 130-150 گرام کا یان گیاوشکی وردکراو بدرێت. پێشکەشکردنی kaba yem لە سەبەتەیەکی جیاوازدا، هەم خواردن ئاسانتر دەکات و هەم دڵنیای دەدات لەوەی کە ڕاسیۆنەکە هاوسەنگ بڕوات. بنەمای “گیاوشکی سنووردار، کا بە بڕی نەبڕاوە” لەم خاڵەدا ڕێنوێن دەبێت.

4. بەپەلە مەبە لە تێپەڕبوونی خوراک

کاتێک دەگوازرێتەوە بۆ خوراکی بەهێزکەری گۆشتکردنی بەرخی نوێ، دەبێت بەرنامەیەکی تێپەڕبوونی خوراکی لانیکەم 7 ڕۆژی پەیڕەو بکرێت. لەبەر ئەوەی گۆڕانکاری لەپڕی خوراک دەبێتە هۆی تێکچوونی هەرس و سکچوون، سوودمەندە لە پرۆسەی تێپەڕبووندا پشتگیری لە شارەزایانی خۆراکی ئاژەڵ وەربگیرێت.

5. ئاو، خوێ و پێویستییە سەرەکییەکان

لە پێش بەرخەکاندا دەبێت هەمیشە ئاوی خاوێن، خوێی بەردین و kaba yem بە کوالیتی بەرز بە شێوەیەکی ئازاد هەبن. کاتێک بەکاربردنی ئاو کەم دەکاتەوە، بەکاربردنی خوراکیش بە خۆکارانە کەم دەکاتەوە؛ ئەمەش ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر وەرگرتنی کێشی ڕۆژانە هەیە.

6. بەرنامەی تەندروستی پشتگوێ مەخە

هاوکات لەگەڵ خۆراکدان دەبێت پراکتیزەکانی کرمی ناوەکی و دەرەکی بە ڕێکوپێکی ئەنجام بدرێن. ڤاکسینی enterotoksemi (گورچیلەی ژەهراوی) دەبێت بە 2 دوو ژەم لە مەودای 21 ڕۆژدا لێبدرێت و ئەگەر بەرخەکە لە دەرەوە بێتە ناو کارگەکەوە دەبێت لە ماوەی 10 ڕۆژی یەکەمدا دەرزییەکانی کرمی ناوەکی و دەرەکی تەواو بکرێن.

7. ڕاهێنان لەو بەرخانەی کە لە دەرەوە دەهێنرێن مەرجە

لەو بەرخانەی کە بۆ مەبەستی قوربانی، نوزر یان کۆکردنەوە لە دەرەوە دابین دەکرێن، سەرەتا دەبێت ڕاهێنانیان پێبکرێت لەسەر خوراکی بەهێزکەر و تێکەڵەی دانەوێڵە، پاشان دەکرێت بگوازرێنەوە بۆ خوراکدانی ئازاد. ئەگەر ئەم هەنگاوە تێپەڕێنرێت هەم کێشەی هەرسکردن و هەم لەدەستدانی بەرهەم دەبینرێت.

Encam

کاتی هەڵبژاردنی دروستی خوراکی گۆشتکردنی بەرخ، بەرنامەی تێپەڕبوونی پلەبەندی، پشتیوانی هاوسەنگی kaba yem و بەرنامەی تەندروستی کە پشتگوێ نەخراوە پێکەوە کۆدەبنەوە؛ بەرخەکانت دەگەنە ئامادەیی بۆ سەربڕین یان فرۆشتن لە ماوەیەکی کورتی وەک 4 مانگدا.