Буаз болмаған сиырды табыннан шығармас бұрын жасалатын 5 тексеру
Көптеген шаруашылықтар үш рет ұрықтандыруға қарамастан буаз болмаған сиырды сатылымға шығарады. Алайда, себебі кейде өткізіп алған күйек, кейде төлдеуден кейінгі бұзылған энергия тепе-теңдігі, кейде рациондағы дәрумен мен минералдың жетіспеушілігі болуы мүмкін. Сатпас бұрын назар аудару керек бес жайтты тізіп шықтық.
«Бұл сиыр буаз болмайды, сатайық» деген сөз көптеген қорада сол сиырдың соңы дегенді білдіреді. Есеп те қарапайым көрінеді: сауылады, бірақ буаз болмайды, әр өткен ай сайын жем жейді. Бірақ буаз болмаған әр сиыр бірдей себеппен буаз болмайды. Бір бөлігі шынымен ауру, бір бөлігі басқаруға байланысты, ал бір бөлігі рациондағы жетіспеушіліктен буаз болмайды. Алғашқы екі топты жеммен түзете алмайсыз. Үшіншісін болса, тек «буаз болмайды» деп сату өкінішті.
1. Алдымен ветеринар дәрігерге көрсетіңіз
Жатырдың қабынуы, аналық без кистасы, төлдеуден кейін жолдастың кеш түсуі сияқты мәселелер жеммен кетпейді. Бұл сиырға дәрумен немесе премикс беру уақыт жоғалту болып табылады, сол арада күйек кезеңдері де өтіп кетеді. Күйек аралығы 21 күннен тым ұзақ немесе тым қысқа болса, жатырдан ірің ағып жатса, міндетті түрде тексертіңіз. Бруцеллез, IBR, BVD сияқты жұқпалы аурулар да буаз болмаудың себебі болуы мүмкін. Бұлар тек бір жануарда емес, табын деңгейінде ветеринар дәрігермен бірге бақыланады.
2. Күйекті өткізіп алып жатқан болуыңыз мүмкін
Сиырдың күйегі қысқа, 12-18 сағат шамасында болады. Таңертең және кешке жем бергенде бір қарап өту жеткіліксіз. Күніне кемінде екі-үш рет, жиырма-отыз минут бойы қораны тыныш бақылаңыз. Өнімділігі жоғары сиырларда белгілері әлсіз болуы мүмкін, сондықтан кейбір күйектер мүлдем байқалмай қалады.
Күйек және ұрықтандыру күндерін дәптерге жазыңыз, 21 күннен кейінгі күнді белгілеп қойыңыз. Таңертең күйек белгісі байқалған сиырды кешке, кешке байқалғанын ертесі таңертең ұрықтандырыңыз. Ұрықтандырудан шамамен 35 күн өткен соң буаздықты тексертіңіз.
3. Төлдеуден кейінгі алғашқы 60 күнге назар аударыңыз
Сиыр төлдегеннен кейінгі алғашқы апталарда берген сүтіне сай жем жей алмайды. Денесіндегі майды жағады, арықтайды. Бұл энергия тапшылығы неғұрлым үлкен болса, алғашқы күйек соғұрлым кеш келеді. Төлдеуге тым семіз немесе тым арық кірген, төлдеуден кейін де тез кондиция жоғалтқан сиыр кеш буаз болады. Сүт қызбасы, кетоз, жолдастың түспеуі сияқты төлдеуден кейінгі мәселелер де ұрықтандыруды кейінге шегереді. Көптеген шаруашылықта алғашқы ұрықтандыру төлдеуден 60-70 күн өткен соң жасалады. Сол күнге дейін сиырдың сау және теңгерімді жем жеп тұруы қажет.
4. Жазғы стресс күзде көрініс береді
Жазғы ыстықта бастан кешкен жылу стрессі жұмыртқа жасушасының сапасын бұзады және оның әсері бірнеше айға созылуы мүмкін. «Ауа райы салқындады, әлі де буаз болмай жатыр» десеңіз, себебі жаздан қалған осы жүктеме болуы мүмкін. Ыстық кезеңде рационға әдетте E дәрумені, селен, ниацин және тірі ашытқы сияқты қоспалар қосылады.
5. Рациондағы дәрумен және микроэлемент тапшылығына назар аударыңыз
Күйектің айқын болуы, аналық без бен жатырдың сау жұмыс істеуі үшін A және E дәрумендері, бета-каротин, селен, мырыш, мыс, марганец, холин және метионин сияқты қоректік заттар қажет. Аралас рациондар көбінесе жеткіліксіз болады. Қоймада ұзақ уақыт тұрған кептірілген жемде бета-каротин мен дәрумен деңгейі айтарлықтай төмендейді. Кейде инъекциялық жолмен дәрумен берудің орнына, рационда күн сайын тұрақты беру әрі оңай, әрі теңгерімдірек.
Қай өнім, қай сиыр үшін?
Dr. Derman-ның сүтті ірі қара үшін көбеюді қолдайтын үш өнімі бар және олар көбінесе бір-бірімен шатастырылады. Үшеуі де жем қоспасы, дәрі емес. Үшеуін де жеммен жақсылап араластырып беру қажет. Süt Premiks және Süt ProPremiks құрамында гормон мен антибиотик жоқ. Fertil Booster-дің ішінде де гормон емес, дәрумен, минерал, лизин және метионин бар.
| Өнім | Кім үшін | Мөлшері | Мерзімі |
|---|---|---|---|
| Dr. Derman Süt Premiks (20 kg) | Табындағы сауын сиырлар; жазғы стресс, кетоз және сүт қызбасы қаупіне қарсы күнделікті қолдау | Күніне 50 g (25 g таңертең, 25 g кешке) | Күн сайын |
| Dr. Derman Süt ProPremiks (20 kg) | Күйек көрсетпейтін, бірнеше рет ұрықтандыруға қарамастан буаз болмаған немесе ерте эмбрион жоғалтуын бастан кешкен сиырлар | Күніне 500 g (250 g таңертең, 250 g кешке) | 20-40 күн |
| Dr. Derman Fertil Booster (100 g) | Күйек белгісін көрсетпейтін немесе буаз болмаған сиырлар үшін қысқа курс | Күніне 25 g (1 ас қасық), жемнің үстіне | 4 күн |
Süt Premiks табынның барлығына берілетін негізгі қолдау. Süt ProPremiks және Fertil Booster болса, мәселелі сиырға қолданылатын курстар. Алдымен 1-тармақтағы тексеруді жасатыңыз. Жатырдың қабынуы, киста немесе жұқпалы ауру болса, бұл өнімдер шешім болмайды, алдымен сол мәселені ветеринар дәрігер шешуі керек. Нәтиже үшін де кемінде бір-екі күйек кезеңін, яғни 21-42 күн күту қажет.
Қорытынды
Сиырды сату оңай, орнына буаз қашар алу қымбат. Алдымен тексеру, содан кейін күйекті бақылау, одан кейін төлдеуден кейінгі кезең және рацион. Осы реттілікті өткізіп алмай жасағаннан кейін де буаз болмаған сиырды сату дұрысырақ шешім болады. Қай сиырға қай өнімді беретініңізді білмесеңіз, тобымызбен хабарласа аласыз. Тегін азықтандыру бойынша кеңес алу үшін;
Ақпарат желіміз: 0286 316 71 66 / 0541 481 98 94

